18/7 2012

Ich bin kein Berliner

2

Net drie dagen in Berlijn vertoefd.

Een stad vol historische bezienswaardigheden is het zeker niet. Alles maar dan ook alles in deze stad wat ook maar aan het verleden doet denken is zowaar verdwenen. Ofwel platgebombardeerd in de tweede wereldoorlog ofwel kort daarna! De plek waar de bunker van Hitler stond is vandaag de dag, lekker praktisch, een parkeerplaats voor de buurtbewoners. Enkel een plastieken informatiebordje maakt je er attent op, dat ‘s werelds wreedste massamoordenaar daar zijn laatste woonplaats en adem heeft uitgeblazen en dat zijn lijk samen met dat van zijn vrouw Eva Braun, daar verbrand zijn geweest.

Anderzijds, een paar meter verder in de straat staat wel een kunstwerk ter herdenking van de Holocaust, dat kan wel tellen. Van ver lijkt het een beetje vreemd dat kunstwerk maar als je er door wandelt en wegzinkt tussen de blokken grijpt een gevoel van ingeslotenheid en benauwdheid je. Best indrukwekkend toch!

De Berlijnse Muur, ja die is er ook niet meer, gelukkig. Hier en daar een overblijfsel, meer ook niet. Maar veel is er ook niet nodig om deze hartverscheurende muur te kunnen inbeelden. Overal door Berlijn zie je een kasseistrook waar de muur heeft gestaan en vaak ook met begeleidende foto’s. Meer heb je niet nodig om een klomp in je maag te krijgen bij het idee dat straten, families, geliefden, plots van elkaar werden gescheiden om nog maar te zwijgen van een simpele lijn die getrokken werd op een kaart en die de rest van je leven beïnvloedt. Oost of West een paar meter van elkaar gescheiden maar een wereld van verschil.
Ik ben nu wel iemand die de helft van zijn studietijd boeken over de tweede en koude oorlog heeft gelezen, dat was veel interessanter dan fysica of biologie, dus ik weet veel over die periode en kan me daar dus perfect in inleven.
Qua historische bezienswaardigheden is Berlijn er eentje van gedenkbordjes en veel inlevings- en inbeeldingsvermorgen. Als ik naar de foto’s van weleer kijk, zijnde dus voor 1945, dan was Berlijn volgens mij op zijn minst even prachtig als Parijs. Maar ja, alles is platgegooid en heropgebouwd: ofwel met een communistisch tintje ofwel met de “moderne architecten” uit de jaren 60 en we weten allemaal hoe lelijk beide stijlen zijn.

Berlijn is wel sterk in het nalaten van een impressie van het historisch juk dat het gedragen heeft en misschien nog wel draagt. Ik heb samen met mijn lieftallige gids er de laatste dagen de vinger op proberen te leggen en we kunnen alleen maar concluderen dat Berlijn nu in de jaren 80 leeft.

De stad heeft 30 jaren stilgestaan, afgesneden geweest van de buitenwereld en dan plots gaat het hek van de dam. Ik heb de indruk dat veel mensen die schok nog niet verwerkt hebben. Er heerst een grote uiting van liberalisme en een sfeertje van “alles moet kunnen”. Roze kapsels, gescheurde slonzige kleding, een tattoo is blijkbaar een must, werkelijk iedereen heeft er hier één, om nog maar te zwijgen van piercings. Ik heb daar absoluut geen probleem met, integendeel, ik hou van eigenheid en identiteit, maar als iedereen er zo bij loopt dan is het geen eigenheid meer, dat is kuddegeest.
En als je dan zo’n expressieve uiterlijkheden hebt dan verwacht je op zijn minst een even sprankelend karakter, temperament. En dat heb ik dus absoluut niet ervaren. Vooral de buurt Prenzlauer Berg springt daarbij in het oog, zogenaamd de liberale bohemian wijk. Vol leuke coffee bars en eetgelegenheden maar bewoond door norse bewoners met een starre onverschillige blik in de ogen. Het lijkt alsof de inwoners via hun uiterlijke expressieve identiteit, massaal de innerlijke recente identiteit van de stad proberen af te schudden.

En toch hebben wij dus genoten van deze trip, hoe uitgesproken ik ook ben hierboven. ‘t Is een vreemde, beklijvende stad die blijkbaar nog aan ‘t zoeken is naar haar eigen identiteit of nog verder aan het ontwikkelen is. De contrasten tussen de verschillende wijken zijn soms echt gigantisch en dat wordt meestal nog eens benadrukt in de clash tussen de verschillende architecturale stijlen: modern en belle epoque, of wat daar van overblijft. Ik zou hier nog uren kunnen schrijven over mijn impressies. Berlijn is een aparte stad, met een aparte identiteit, een eeuwenoude stad met de ziel van een opgroeiende puber, soms heel matuur en dan weer heel weerbarstig. Een “Stad in de Steigers“, in volle groei om een volwaardige leefstad te worden.

Ich bin kein Berliner, jetzt!

in Lifelog Tags:

2 Responses to “Ich bin kein Berliner”

  • Kelly said

    Wij zijn ook net terug van 5 dagen Berlijn en ik kan wat je hier neerschrijft enkel maar beamen…

  • Berlijn & z’n surroundings – off the beaten track – zijn fantastisch,

Leave a Reply